Çocuklukta Maruz Kalınan Zorbalıklar Ne Gibi Sonuçlar Doğurabilir?

İlköğretim yıllarında çocuklar arasında rekabet ve zorbalık nadir görülen bir olay değildir. Oyun oynarken veya bir şey istediklerinde daha güçlü veya popüler olan diğerlerini saf dışı etmek için zorbalığa başvurabilir. Aslında çocukluk zorbalığı çok farklı şekillerde kendini gösterebilir. Öğretmenlerin ve ebeveynlerin böyle bir şey gördüğünde hemen müdahale etmeleri gerekir. Aksi takdirde çocukluk zorbalığı ileride çocuğun yaşamında daha büyük sorunlara neden olabilir.

Çocukluk Zorbalığı

Çocukluk zorbalığı genel olarak tekrar tekrar ve kasıtlı olarak başka bir çocuğa sıkıntı verecek sözler söylemek veya davranışlarda bulunmak veya çocuğa iradesi dışı davranışlarda bulunmaya zorlamak olarak tanımlanabilir.

Zorbalıklar sözlü veya fiziksel olabilir. ABD Sağlık ve İnsan Hizmetleri Bakanlığı (DHHS) en çok görülen zorbalıkları sıralamıştır.

  • Lakap takmak,
  • Alay etmek,
  • İftira atmak,
  • Vurmak-itmek,
  • Dışlamak,
  • Tehdit etmek
  • Eşyalarını çalmak,
  • Cinsel taciz
  • Sanal zorbalık

Okul öncesi dönem temel alışkanlıkların kazanıldığı çocukların yaşam ve uyum becerilerinin geliştiği bir dönemdir. Çocukların 0-6 yaş dönemi kazanımları ilerideki yaşamını ve kişiliğini oluşturur. Kochenfender ve Ladd (1977), zorbalığın ve zorba ile mağdur arasındaki ilişkinin anaokulu döneminde başlayıp lise dönemine kadar iyice pekiştiğini belirtmiştir. Okuldaki olumsuz yaşantılar çocukların okuldan soğumasına ve uzaklaşmasına neden olmaktadır.

Zorbalık Çocuğu Nasıl Etkiler?

Zorbalığa karşı verilen tepki mizaç özellikleri gibi değişkenlerden dolayı farklılık göstermektedir. Zorbalığa maruz kalmış çocukların gelişimini etkileyen psikolojik ve fiziksel sıkıntılar, odaklanmada güçlük, kekemelik, okul korkusu, altını ıslatma, uyku problemleri, baş ve karın ağrıları, yetişkinlik döneminde depresyon ve düşük özsaygı, düşük sosyal uyum gibi becerilerde problemler görülmektedir. Bağımlılık sorunları agresiflik ve saldırganlık da yetişkinlikte gözlemlenen sonuçlardandır.

İngiltere’de King College London tarafından 2014 yılında yayınlanan bir araştırma, zorbalığa maruz kalan çocukların olumsuz sosyal, fiziksel ve zihinsel sağlık etkilerinin 40 yıl sonra hala belirgin olduğunu ortaya koydu.

Araştırmacılar, 50 yaşındaki çocukken zorbalığa uğrayan katılımcıların, zorbalığa maruz kalmayan insanlardan daha kötü fiziksel ve psikolojik sağlıkta olma olasılıklarının daha yüksek olduğunu ve bilişsel işlevlerin daha kötü olduğunu bulmuşlardır. Zorbalık mağdurlarında işsizlik, düşük gelirle çalışma oranı ve yaşam kalitesinde düşüklük de zorbalık mağduru olmayan kişilere göre fazla olduğu saptanmıştır. Fiziksel hastalıklarda özellikle kalp rahatsızlıkları göze çarpmaktadır.

Zorbalığa Karşı Nasıl Önlemler Alınmalıdır?

Çocuk zorbalığa uğradığında, ebeveynlerin ve öğretmenlerin destekleyici olması ve zorbalığın devam etmemesinin sağlanması kritik önem taşır. Zorbalığa karşı çeşitli eğitim programları hazırlanmıştır. Okullarda bu programların uygulanması önemlidir. Okul ortamında okul müdürü ve öğretmenleri tarafından dikkatle uygulanan ilkeler zorbalığın tespiti ve ilk müdahalelerde yapıcı olmaktadır.

  • Zorbalık konulu etkinlikler düzenlemek
  • Çocuklarla her gün konuşmak ve onların gününü dinlemek
  • Olumlu örnek olacak davranışlarda bulunmak
  • Çocuğa zorbalığı anlatmak
  • Çocuğu suçlamamak, sen de aynısını ona yapsaydın dememek
  • Veli olarak öğretmenlerle iş birliği yapmak ve psikolog desteği almak

Zorbalığa karşı alınabilecek önlemlerden bazılarıdır.

Hazırlayan: Müge Ayşe Öztürk

Kaynaklar

https://www.medicalnewstoday.com/articles/283042.php#11

https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/271672

https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/476202
http://www.cakabey.k12.tr/rehberlik/bulten/rehberlikbulteni_1.pdf

Müge Ayşe Öztürk

Merhaba, ben Müge Ayşe ÖZTÜRK. Mersin Çağ üniversitesi psikoloji bölümü öğrencisiyim. Bilime,bilgiye ve hayvanlara büyük sevgi duyuyorum. Bilgiyi aktarmakta aracı olmak beni çok mutlu eder bu sebeple buradayım. :) Keyifli okumalar dilerim,bilgiyle kalın. :)

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.