Ekstra Zeytinyağlı Akdeniz Diyeti İyi Kolesterolü Artırabilir

Akdeniz Diyeti

Öncelikle kısaca bilgimizi tazeleyelim; rehberlerde HDL’yi (iyi kolesterol) artırmak için yapılması gerekenlerde herhangi bir besin ile ilgili az veya çok yemelisiniz tarzında bir açıklama yoktur. Daha çok fiziksel egzersiz yapmak ve eğer tüketiyor iseniz sigarayı bırakmak HDL’yi kolayca artırmayı sağlar. Onun dışında, siz doğru beslenme düzenine girdiğinizde LDL (kötü kolesterol) düştüğü için sanki HDL artıyormuş gibi gözükebilir. Fakat son zamanlarda, aynı anne sütü gibi örnek protein olarak bilinen yumurtada, az önce dediğim yalancı yükselme gibi değil de içerdiği lesitinden dolayı gerçekten de HDL’yi artırabileceği ile ilgili bazı bilgiler bulunmuş. Bu çalışmada da zeytinyağının, kalp hastalığı riski olan kişilerde, HDL üzerinde doğrudan etkisi olduğu bulunmuş.

HDL neden iyi diye sorarsanız, HDL’nin görevi, vücutta biriktiğinde yağ oluşturan yağ parçalarını yıkımı için karaciğere götürür. LDL tam tersi olarak onları damarlarda biriktirip ileride yaşanabilecek kalp hastalıkları için tetikleyici hale getirir. Siz her doymuş yağı yüksek besin tükettiğinizde, spor yapmadığınızda ve bir de genetiğinizde varsa bu işlemi kolaylaştırmış olursunuz.

Bu küçük ölçekli araştırmada ise, doğal zeytinyağı, domates ve kırmızı meyveler gibi antioksidan deposu olan besinler tüketildiğinde, insanlarda HDL arttığı bulunmuş. Şimdiki hedefleri daha fazla kişide kontrollü bir çalışma yapmak.

Rastgele seçilen, kalp hastalığı riski, yaş ortalaması 66 olan 296 kişiyle yapılmış çalışmada deney öncesi ve sonrası kan örnekleri alınmış. Bu kişiler 3 diyetten birini 1 yıl boyunca uygulamışlar. Araştırma boyunca her gün 4 yemek kaşığı zeytinyağı içeren Akdeniz diyeti, her gün 1 avuç dolusu çerez içeren Akdeniz diyeti veya 3. diyet olarak, kırmızı et, işlenmiş besin, yüksek yağ içeren süt ürünleri ve tatlı içermeyen, sağlıklı kontrol diyeti uygulandı. Hepsinde ek olarak sebze, meyve, kuru baklagiller ve tam tahıllı besin tüketimi de uygulandı.

Sonuç olarak, sadece kontrol diyette toplam kolesterol ve LDL’de düşük seviye gözlemlendi. Hiçbir diyette HDL önemli derecede yükselmedi fakat ekstra zeytinyağı tüketen Akdeniz diyetinde HDL işlevi arttı. Peki işlevi tam olarak nedir? HDL yukarıda da bahsettiğim gibi kolesterol plaklarını damarlardan karaciğere götürüyor. Ayrıca HDL, LDL oksidasyonunun (damarlarda plak oluşumu sağlar) etkisini azaltarak antioksidan etki gösterir. Son olarak da vazodilatör (damar açıcı) etkisi ile kan akışını kolaylaştırır.

Araştırmacıların bulduklarına şaşırdıkları şey, kontrol diyetin HDL’nin inflamasyon engelleyici özelliğinde olumsuz etki göstermesi olmuş. HDL’nin inflamasyon engelleyici yeteneğindeki düşüş kalp damar hastalıklarıyla ilgilidir ve Akdeniz diyeti uygulayan kişilerde bu fonksiyon düşüklüğü gözlenmemiş.

Araştırmacılara göre diyetlerin cevabındaki farklılıklar çok oranla çok az çünkü Akdeniz diyetinin modifikasyonları ılımlı ve kontrol diyet de sağlıklı bir diyet. Araştırmacılar da çalışmanın sonucuna, başlıca diyet müdahalelerinden en çok fayda sağlayabilecek yüksek kalp damar hastalıklarına sahip kişilere odaklandıklarını belirttiler.

Not:Amerikan Kalp Birliği dergisi olan Circulation da, biz diyetisyen adaylarının, diyetisyenlerin ve kalp hastalıkları ile çalışan kişilerin rehberlerindendir.

Hazırlayan: İrem Yakışıklı

Kaynak: https://www.sciencedaily.com/releases/2017/02/170213171419.htm

Yazıyı beğendiyseniz 5 yıldız verebilir misiniz?

İrem Yakışıklı

Merhaba! Ben İrem Yakışıklı. Diyetisyenim. Başkent Üniversitesi Beslenme ve Diyetetik bölümünden mezun olduktan sonra kendi üniversitemde yüksek lisansa başladım; hala devam ediyorum. Anadolu Üniversitesi’nde ‘Yaşlı Bakımı’ bölümü (açık öğretim) okuyorum. Beslenme ve diyet alanı dışında, psikoloji, nörolojik hastalıklar – özellikle Alzheimer ve Parkinson Hastalığı, beyin – bağırsak aksı, sürdürülebilir beslenme gibi ana konular üzerinde yoğunlaşsam da bunlar dışında birçok farklı konuda yazılar okuyorum. Danışanlarıma bakarken, bir yandan da Türkiye’nin ilk ve tek bilimsel diyetisyen dergisi Dytmag’de yazı işleri sorumlusu olarak çalışıyorum. Diyetisyen Nihal Tunçer’in 2015’de diyetisyenlere sunduğu bu hizmete ben de 2018’den beri destek veriyorum. Kitap okumayı seviyorum. İtalyanca öğrenmeye çalışıyorum. Bunlar dışında, edebiyatı, felsefeyi, sanatı ve müziği elimden geldiğince hayatıma dâhil etmeye çalışıyorum; kendi mesleğimle çaprazlamayı seviyorum. Beslenme ile ilgili yazılarımı, instagram’da @nutrydp hesabında, Hollanda’daki bir arkadaşımla beraber paylaşıyorum. - Danışmanlık & her türlü soru veya bilgi için; iremyak@gmail.com - Dytmag hakkında bilgi almak için; diyetisyenmagazindergisi@gmail.com

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.