Entorhinal Korteks ve Nöral Bağlantıları

Entorhinal Korteks ve Nöral Bağlantıları

Şekilde çeşitli beyin bölgelerinden entorhinal korteks (dikdörtgen düzlem) gelen sinyaller gösteriliyor. Entorhinal korteks bulunduğumuz çevrenin algılanmasından sorumlu başlıca beyin bölgesidir. Geçtiğimiz sene Nobel ödülü entorhinal korteksteki GPS nöronlarını bulan bilim insanlarına verilmiştir. Gördüğünüz gibi beyin çok ileri düzey işlemlerle, tüm duyulardan, düşünce, karar verme, algılama merkezlerinden, duygu mekanizmalarından gelen sinyalleri aynı anda devreye sokarak bulunduğumuz çevrenin nöral resmini çıkartıyor. Entorhinal korteks beynimizin navigasyon merkezidir.

Entorhinal Korteks ve Hipokampus Sürekli Bilgi Alışverişi Yaparlar

Hipokampusa bilgi akışının temel kaynağı kendisinin yakınında bulunan entorhinal kortekstir ve bunda temel olarak granül hücreleri görev alır. Entorhinal korteks ve hipokampusa arasındaki çift yönlü sinyal alışverişi ile çevre algısının nasıl oluştuğunu açıklayan bilim insanlarına verildi. Ammon boynuzunda dentat girusunu CA3’e mosi fiberleriyle, CA3’ü CA1’e Schaffer kollateral lifleriyle, CA1’i subikulüme bağlayan üçlü bir glutamaterjik ağ mevcuttur. Hipokampusun dışarıya elektriksel sinyal gönderdiği kapısı subikulümde yer alır ve sinyaller forniks üzerinden çeşitli limbik yapılara, entorhinal kortekse ve diğer yarım küredeki hipokampusa gider. GABAerjik ara nöronlar temel hücre ve nöropil tabakaları arasında konuşlanmış çok çeşitli sınıf nöronlardan oluşur.

Entorhinal Korteks Çevresel Hafıza ve Öğrenme Süreçleri İçin Merkezi Bir Yapıdır

Belleğe yeni bilgilerin girilmesinde hipokampus çok kritik bir rol oynar. Hafıza türlerinin çoğunda hipokampusun bir görevi vardır ancak anlamsal bellek gibi türlerde hipokampus çok fazla katkı sağlamayabilir. Hipokampusun zarar görmesi depolanan bilgilerde herhangi sorun oluşturmaz ancak yeni bilgilerin girilmesini zorlaştırabilir. Hipokampus burada bir kargo şubesi gibi davranır. Bütün bilgileri kendinde toplar ve her bilgiyi önemlilik derecesine göre dağıtır.

Hayvanlar üzerindeki araştırmalar hipokampus ve entorhinal korteksteki yer hücreleri (place cell) hayvan belirli bir yere girdiğinde hemen ateşlenmeye başlıyor. Bu nöronların çoğu baş hareketlerine ve gidiş yönüne de çok hassaslar. Ayrıca olfaktori korteksler ve hipokampus arasındaki etkileşimler kokular arasında ayrım yapmamızı sağlıyor. Koku sinyalleri hipokampusa entorhinal korteksin çeşitli bölgeleri üzerinden bir yol izleyerek giriyor. Entorhinal korteks ve hipokampus aralarında çift yönlü bilgi alış verişi ile organize bir çevre analizi yapıyor ve bulunduğumuz yerlerin haritalarını çıkarıyor. Yapılan araştırmalar yer hücrelerinin çevre planını temsil eden haritalar gibi işlev gördüğünü ortaya çıkardı.

Hazırlayan: Çağlayan Taybaş

Kaynak

https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/12625464


Çağlayan Taybaş

İzmir Yüksek Teknoloji Enstitüsü, Moleküler Biyoloji ve Genetik mezunuyum. Şu an Johnson & Johnson'a bağlı olarak Erenköy Ruh ve Sinir Hastalıkları hastanesinde klinik araştırma koordinatörü olarak çalışıyorum. Ayrıca İstanbul Üniversitesi'nde ekonomi (açık öğretim) okuyorum. Lisans hayatım boyunca laboratuvarın yanında bilim yazarlığı, programlama, ney ve satranç ile uğraştım. Mezun olduktan sonra askere gitmeden önce sinirbilim.org'u kurdum. Şu an iş hayatım çok yoğun olduğu için eskisi gibi yazamıyorum. Yine iyi idare ettiğimizi düşünüyorum. Bana herhangi bir soru sormak isteyen varsa c.taybas@gmail.com'a mail atabilirler.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.